Uluslararası ticarette bir yükün fabrikadan çıkıp alıcısına ulaşması çoğu zaman tek bir taşıma aracıyla gerçekleşmez. Yük önce kamyonla bir terminale götürülebilir, ardından trenle uzun bir mesafe kat edebilir ve son olarak yeniden karayoluyla teslim edilebilir.
İntermodal taşımacılık, farklı taşıma türlerinin aynı lojistik süreç içinde bir araya getirilmesini sağlayan yöntemlerden biridir. Buradaki temel fikir, taşıma türü değişirken yükün mümkün olduğunca aynı konteyner veya taşıma ünitesi içinde kalmasıdır.
İntermodal taşımacılık nasıl işler?
Bir ürünün üretim tesisinden başka bir ülkedeki depoya gönderildiğini düşünelim. Süreç örneğin şu şekilde ilerleyebilir:
- İlk taşıma: Yük, üretim tesisinden kamyonla limana veya demiryolu terminaline götürülür.
- Ana taşıma: Konteyner, güzergâha göre tren veya gemiyle uzun mesafeli yolculuğa çıkar.
- Aktarma: Varış limanında ya da terminalinde konteyner, planlanan sonraki taşıma aracına aktarılır.
- Son teslimat: Yük, son noktaya karayoluyla ulaştırılır.
Bu örnek her sevkiyatta aynı şekilde uygulanmaz. Kullanılacak taşıma türleri; çıkış ve varış noktalarına, bağlantılara, yükün niteliğine ve teslimat takvimine göre değişir.
İntermodal taşımacılığın avantajları nelerdir?
Taşıma türlerini doğru yerde kullanmak
Karayolu, esnek teslimat ve kapıdan kapıya erişim konusunda avantaj sağlayabilir. Demiryolu, uygun güzergâhlarda yüksek miktarda yükün uzun mesafede taşınması için değerlendirilebilir. Denizyolu ise özellikle uluslararası ve kıtalar arası yük hareketlerinde önemli bir rol oynar.
İntermodal planlama, bu yöntemlerden yalnızca birine bağlı kalmak yerine her taşıma aşaması için uygun seçeneği belirlemeye yardımcı olur.
Yükün elleçlenmesini azaltabilmek
Yükün konteynerden çıkarılmadan farklı taşıma araçlarına aktarılması, ürünün her aşamada yeniden yüklenmesi ihtiyacını azaltabilir. Bu durum, uygun ekipman ve operasyon koşullarında hem elleçleme sürecini hem de yükün taşınması sırasında oluşabilecek hasar risklerini yönetmeyi kolaylaştırır.
Uzun mesafeli sevkiyatları planlamak
Sevkiyatların önceden öngörülebildiği ve uygun bağlantıların bulunduğu hatlarda intermodal taşımacılık, düzenli yük akışlarının planlanmasını kolaylaştırabilir. Demiryolu ve denizyolunun kullanılması, bazı güzergâhlarda karayoluna olan ihtiyacı da azaltabilir.
Ancak bu faydalar otomatik olarak ortaya çıkmaz. Terminal yoğunluğu, aktarma süresi ve sefer sıklığı gibi unsurlar toplam performansı doğrudan etkiler.
Her yük için uygun mudur?
İntermodal taşımacılık özellikle konteyner kullanımına uygun, düzenli veya uzun mesafeli sevkiyatlarda değerlendirilebilir. Bununla birlikte çok acil gönderiler, kısa mesafeler veya sınırlı terminal bağlantısı bulunan güzergâhlar için doğrudan karayolu daha uygun olabilir.
Ayrıca ağır, hacimli, hassas ya da özel koşullarda taşınması gereken yükler için kullanılacak konteynerin ve ekipmanın uygunluğu önceden kontrol edilmelidir.
İntermodal taşıma planı oluştururken kontrol edilmesi gerekenler
- Çıkış ve varış adresleri ile kullanılabilecek terminal bağlantıları
- Yükün ağırlığı, hacmi ve konteyner gereksinimleri
- Ana taşıma seferlerinin sıklığı ve aktarma süreleri
- Liman veya terminal elleçleme ücretleri
- Gümrük belgeleri ve sınır geçişlerinde gereken işlemler
- Teslimat tarihi ile olası gecikmelere karşı ayrılan zaman
Bu bilgiler yalnızca fiyat teklifi hazırlamak için değil, taşımanın başından sonuna kadar izlenebilir bir plan oluşturmak için de gereklidir.
